هزینه تنظیم قرارداد یکی از مهمترین دغدغههای متقاضیان هنگام انجام معاملات ملکی است و بهجرئت میتوان گفت که گاهی اوقات تأثیر مستقیم بر انتخاب روش مناسب برای تنظیم قرارداد میگذارد. از مراجعه به مشاور املاک گرفته تا دفترخانه اسناد رسمی یا سامانههای آنلاین و حتی استفاده از خدمات وکیل، هر یک از این روشها ساختار هزینهای متفاوتی دارند و علاوهبر جنبه مالی، از نظر اعتبار حقوقی، سرعت، سهولت و میزان ریسک هم با یکدیگر تفاوتهای قابلتوجهی نشان میدهند. در جدول زیر بهطور خلاصه، تفاوتهای اصلی روشهای مختلف تنظیم قرارداد را همراه با تعرفه تنظیم قرارداد نشان دادهایم:
| روش تنظیم قرارداد | مزایا | معایب | وضعیت هزینه |
| مشاور املاک (بنگاه) | سریع، استاندارد، کمک در مذاکره | هزینه کمیسیون بالا، رسمینبودن برخی قراردادها | درصدی از ارزش معامله؛ بهنسبت گران |
| وکیل | بررسی دقیق حقوقی، مناسب معاملات پیچیده | هزینه توافقی و معمولاً بالا | متغیر؛ اغلب بیشتر از بنگاه |
| دفترخانه اسناد رسمی | سند رسمی، بیشترین اعتبار حقوقی | حضور فیزیکی و هزینه حقالتحریر | متوسط تا بالا؛ بسته به ارزش ملک |
| سامانههای آنلاین | کمهزینه، سریع، بدون حضور فیزیکی | نیاز به پلتفرم معتبر، محدودیت در خرید و فروش | ارزانترین گزینه |
تا انتها همراه ما باشید تا تمام این مسیرها را با جزئیات دقیق بررسی کنیم تا بتوانید مناسبترین گزینه را برای شرایط خود انتخاب کنید.
فهرست مطالب
انواع محلهای تنظیم قرارداد
انواع مکانها و پلتفرمهایی که میتوانید قرارداد معاملات املاک خود را در آنها تنظیم کنید، شامل موارد زیر هستند:
- دفتر مشاور املاک (بنگاه معاملات ملکی)؛
- دفترخانه رسمی؛
- سامانهها و پلتفرمهای آنلاین؛
- دفتر وکیل حقوقی.
هزینه تنظیم قرارداد در مشاور املاک (بنگاه)
معمولاً اولین جایی که اغلب مردم برای تنظیم قرارداد رهن، اجاره و فروش ملک به آن مراجعه میکنند، مشاور املاک است. بنگاهها فرایند قرارداد را براساس تعرفههای مصوب انجام میدهند و هزینه مشخصی از هر طرف دریافت میکنند. در ادامه میتوانید هزینه تنظیم قرارداد را در مشاور املاک مشاهده کنید:
- تنظیم اجاره نامه: معادل ۲۵ درصد از اجاره ماهانه از هر یک از طرفین قرارداد دریافت میشود. علاوهبراین، ۹ درصد مالیات بر ارزش افزوده هم به هزینه اضافه میشود؛
- رهن: ۰.۵ درصد از مبلغ رهن از هر طرف گرفته میشود. این مبلغ هم مشمول ۹ درصد مالیات بر ارزش افزوده است. برای رهن کامل، ابتدا رهن به اجاره تبدیل میشود. به این صورت که هر ۱ میلیون تومان رهن برابر ۳۰ هزار تومان اجاره است؛
- خرید و فروش ملک: تعرفه بنگاه شامل ۰.۲۵ درصد از ارزش ملک برای هر طرف معامله است؛ یعنی مجموع دریافتی از خریدار و فروشنده برابر ۰.۵ درصد ارزش کل ملک میشود. این مبلغ شامل ۹ درصد مالیات بر ارزش افزوده هم است؛
- تمدید اجاره: هنگام تمدید قرارداد، ۱۰ درصد از کمیسیون اجاره اولیه دریافت میشود و این رقم هم مشمول ۹ درصد مالیات است؛
- مشارکت در ساخت: در قراردادهای مشارکت، از هر طرف ۰.۲ درصد از ارزش کل قرارداد دریافت میشود؛ یعنی مجموعاً ۰.۴ درصد که همراه با ۹ درصد مالیات محاسبه میشود.
هزینه تنظیم قرارداد توسط وکیل
در شرایطی که معامله پیچیدگی بیشتری دارد یا طرفین میخواهند از بروز هرگونه مشکل حقوقی در آینده جلوگیری کنند، معمولاً ترجیح میدهند قرارداد را وکیل متخصص تنظیم کند. هزینههای وکلا تعرفه ثابت ندارد و بسته به میزان تجربه، نوع قرارداد و دادهکاوی حقوقی موردنیاز تعیین میشود. در ادامه، یک بازه تقریبی از هزینه تنظیم قرارداد وکیل در اختیار شما قرار میدهیم:
- تنظیم اجارهنامه: تنظیم اجارهنامه توسط وکیل معمولاً بهصورت توافقی (مثلاً مقطوع بین ۱ تا ۵ میلیون تومان یا براساس ساعت کار) انجام میشود و مقدار نهایی به میزان پیچیدگی قرارداد بستگی دارد؛
- رهن: در قراردادهای رهن، هزینه وکیل مشابه اجارهنامه، توافقی و معمولاً ۱ تا ۵ میلیون تومان است؛ اما برخی وکلا هزینه را ۱ تا ۲ درصد از ارزش رهن محاسبه میکنند؛
- خرید و فروش ملک: برای معاملات ملکی، دستمزد وکیل میتواند ۱ تا ۲ درصد از ارزش ملک باشد یا بهصورت مقطوع تعیین شود؛ این تفاوت معمولاً به ارزش ملک و میزان بررسیهای حقوقی موردنیاز بستگی دارد؛
- دعوای تخلیه و تصرف عدوانی: در این نوع دعاوی، وکیل معمولاً بین نیم تا دو درصد ارزش ملک را دریافت میکند؛ زیرا فرایند رسیدگی بهنسبت سریعتر و سادهتر از سایر دعاوی ملکی است؛
- دعوای فسخ معامله: برای دعوای فسخ بهدلیل پیچیدگی بیشتر، حقالوکاله معمولاً ۲ تا ۱۰ درصد ارزش ملک تعیین میشود و مبلغ نهایی به میزان اختلاف و بررسیهای حقوقی وابسته است؛
- دعوای افراز و فروش املاک مشاع: در پروندههای مربوط به افراز یا فروش ملک مشاع، بهدلیل طولانیبودن روند و حساسیت حقوقی، حقالوکاله غالباً ۵ تا ۱۰ درصد ارزش ملک محاسبه میشود.
هزینه تنظیم قرارداد در دفترخانه اسناد رسمی
هزینه تنظیم قرارداد اجاره در دفترخانه براساس تعرفههای قانونی تعیین میشود و هزینههایی مانند حقالتحریر، هزینه اوراق و مالیاتهای مرتبط هم شامل آن میشوند. در ادامه میتوانید هزینه تنظیم قرارداد اجاره در دفاتر اسناد رسمی را مشاهده کنید تا بدانید امضای یک قرارداد رسمی دقیقاً چه هزینههایی برای شما بههمراه دارد و چرا برخی از این هزینهها ثابت و غیرقابلچانهزنی هستند:
- تنظیم اجاره نامه: دفترخانه برای تنظیم اجارهنامه، حقالتحریر ثابت، هزینه اوراق (هر برگ ۱۰ هزار تومان) و مالیات اجاره دریافت میکند؛ البته واحدهای مسکونی زیر ۱۵۰ متر در تهران از مالیات معافاند؛
- رهن: در قرارداد رهن، مبلغ رهن با فرمول هر یک میلیون برابر ۳۰ هزار تومان به اجاره تبدیل و سپس مانند اجارهنامه، حقالتحریر و مالیات محاسبه میشود؛
- خرید و فروش ملک: هزینه انتقال سند شامل حقالتحریر ۰.۲۵ تا ۰.۵٪ ارزش ملک، حقالثبت، ۵٪ مالیات نقلوانتقال، استعلامها و صدور سند الکترونیکی است.
هزینه تنظیم قرارداد بهصورت آنلاین
با گسترش خدمات دیجیتال، بسیاری از امور قراردادی بهسمت سامانههای آنلاین و سرویسهای حقوقی اینترنتی حرکت کردهاند. این روش برای افرادی که امنیت، سرعت، دسترسی آسان و هزینههای معقول برایشان اهمیت دارد، گزینهای جذاب است. البته هزینه تنظیم قرارداد حقوقی بسته به نوع سرویس و سطح مشاوره حقوقی میتواند متفاوت باشد.
یکی از پلتفرمهای تخصصی حوزه املاک که امکان تنظیم قراردادهای اجاره را بهصورت کاملاً آنلاین و رسمی برای شما فراهم کرده است، املاین نام دارد. با استفاده از این پلتفرم میتوانید قراردادهای اجاره خود را بدون نیاز به مراجعه حضوری به بنگاه یا دفترخانه تنظیم کنید. تمام قراردادها تحت نظارت کارشناسان حقوقی قرار دارند، پساز ثبت کد رهگیری رسمی برای آنها صادر میشود و دسترسی دائمی به نسخه دیجیتال آن برای شما فراهم است. احراز هویت طرفین و بررسی اصالت اسناد توسط املاین، اعتبار و امنیت معامله شما را تضمین میکند. این فرایند ساده و سریع، زمان و هزینه شما را بهشکل قابل توجهی کاهش میدهد. در ادامه، هزینه تنظیم قرارداد بهصورت آنلاین را در سامانه املاین در اختیار شما قرار میدهیم:
- اجاره نامه: کمیسیون برابر یک سوم اجاره ماهانه است و ۱۰٪ مالیات ارزش افزوده به آن اضافه میشود؛ معمولاً سهم هر طرف قرارداد نصف کمیسیون نهایی است؛
- رهن: برای هر ۱ میلیون تومان رهن، ۶۰۰۰ تومان کمیسیون محاسبه میشود و با افزودن ۱۰٪ مالیات ارزش افزوده، سهم هر طرف نصف مبلغ نهایی میشود؛
- رهن و اجاره ترکیبی: کمیسیون رهن و اجاره جمع و ۱۰٪ مالیات ارزش افزوده به آن اضافه میشود؛ پرداخت معمولاً مساوی بین موجر و مستأجر تقسیم میشود؛
- خرید و فروش ملک: کمیسیون طبق تعرفه اتحادیه املاک هر استان تعیین میشود؛ اما املاین معمولاً کمتر از عرف بازار دریافت میکند و سهم هر طرف معمولاً نصف مبلغ نهایی است.
برای تنظیم قرارداد اجاره رسمی و مطمئن، هماکنون به املاین مراجعه کنید و امنترین و راحتترین تجربه معاملات ملکی خود را رقم بزنید.
مزایا و معایب هر روش
در جدول زیر میتوانید مزایا و معایب تنظیم قرارداد اجاره در بنگاه، دفترخانه یا بهصورت آنلاین را مشاهده کنید و بهترین مکان را برای تنظیم قرارداد اجاره خود انتخاب کنید:
| روش | مزایا | معایب |
| بنگاه (مشاور املاک) | سریع و آسان برای تنظیم؛کمک به مذاکره و مشاوره توسط متخصص؛ دانش حقوقی بالاتر مشاوران نسبت به افراد عادی؛ قراردادهای استاندارد با احتمال خطای کمتر. | هزینه مبایعه نامه محضری بالا است (معمولاً درصدی از معامله)؛ ممکن است کمتر رسمی و طبق قوانین جدید برای برخی معاملات ممنوع باشد؛ ریسک مسائل حقوقی پیچیده برای مشاوران؛ امکان تقلب یا پیگیرینکردن کامل. |
| دفترخانه اسناد رسمی | رسمی و معتبر، کاهش دعاوی حقوقی؛ اطمینان از حقوق و تعهدات طرفین؛ قابلیت اجرا بدون نیاز به دادگاه؛ افزایش اعتبار معامله. | زمانبر و نیاز به حضور فیزیکی؛ هزینه تنظیم مبایعه نامه در دفاتر اسناد رسمی بیشتر است و شامل هزینههای ثبت و حقالتحریر میشود؛ فرایند پیچیدهتر نسبت به روشهای غیررسمی. |
| آنلاین (سامانه خودنویس و سرویسهای حقوقی) | رایگان یا کمهزینه؛ سریع و بدون نیاز به حضور فیزیکی؛ شفافیت و امنیت در معاملات؛ آسانترکردن فرایند برای کاربران. | کندی اینترنت و احتمال وقوع قطعی حین کار؛ اطمینان از انتخاب یک پلتفرم معتبر که باعث ایجاد مشکلات قانونی نشود. |
کدام گزینه ازنظر هزینه مقرونبهصرفهتر است؟
هزینه تنظیم قولنامه ملک در سامانههای آنلاین بسیار مقرونبهصرفهتر از هر روش دیگری است. ثبت قرارداد در این سامانهها معمولاً بسیار ارزانتر از بنگاههای املاک یا دفترخانههای رسمی تمام و کد رهگیری هم بهصورت رایگان برای شما صادر میشود. در مقابل، هزینههای ثبت و حقالتحریر در دفترخانه اسناد رسمی میتواند از حدود ۲۰۰ هزار تومان تا چند میلیون تومان متغیر باشد. ازاینرو، از منظر مالی، سامانههای آنلاین گزینههای اقتصادیتری به شمار میآیند.
کدام گزینه ازنظر اعتبار قانونی بهتر است؟
ازنظر اعتبار حقوقی، دفترخانه اسناد رسمی جایگاه بالاتری دارد. قراردادهایی که در دفترخانه تنظیم میشوند، سند رسمی محسوب میشوند و بدون نیاز به طرح دعوی در دادگاه، قابلیت اجرا دارند. همچنین، مطابق قانون «الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول» مصوب ۱۴۰۳، اهمیت و اعتبار ثبت رسمی بیشاز گذشته شده است و میتواند از بروز بسیاری از اختلافات و دعاوی حقوقی جلوگیری کند.
سامانههای آنلاین عمدتاً برای قراردادهای اجاره معتبرند و با فراهمکردن کد رهگیری تا حد خوبی از بروز مشکلات جلوگیری میکنند؛ اما در معاملات خرید و فروش، این سامانهها اغلب فقط پیشنویس قرارداد را فراهم میکنند و در نهایت نیاز به ثبت رسمی در دفترخانه باقی میماند.
در بنگاههای املاک هم اغلب قراردادها بهصورت «سند عادی» تنظیم میشوند. این اسناد در مقایسه با اسناد رسمی اعتبار کمتری دارند و با توجه به قوانین جدید، ممکن است در بسیاری از موارد فاقد اعتبار کافی برای اثبات یا اجرای تعهدات باشند.
سخن پایانی
هزینه تنظیم قرارداد در هر روش متفاوت است و انتخاب بین بنگاه، وکیل، دفترخانه یا سامانههای آنلاین باید براساس بودجه، سطح ریسک و نوع معامله انجام شود؛ اما آنچه که اهمیت دارد، انتخاب روشی است که در کنار هزینه قابلقبول از بروز اختلافات آینده جلوگیری و امنیت معامله را تضمین کند.
- مشاور املاک (بنگاه) روشی سریع و رایج برای تنظیم قرارداد است؛ اما بهدلیل دریافت کمیسیون درصدی معمولاً هزینهبرتر از سایر گزینههاست و از نظر اعتبار حقوقی در سطح اسناد رسمی قرار نمیگیرد؛
- وکیل بهترین انتخاب برای معاملات پیچیده و پرریسک محسوب میشود و دقت حقوقی بالایی دارد؛ اما هزینه آن توافقی و معمولاً بیشتر از بنگاه یا سامانههای آنلاین است؛
- دفترخانه اسناد رسمی معتبرترین و قانونیترین شیوه تنظیم قرارداد است که از بروز بسیاری از اختلافات جلوگیری میکند؛ البته هزینه حقالتحریر و مالیاتها، آن را به گزینهای بهنسبت گرانتر تبدیل میکند؛
- سامانههای آنلاین کمهزینهترین و سریعترین روش برای تنظیم قراردادهای ساده بهویژه قراردادهای اجاره هستند؛ اما در معاملات خرید و فروش نیاز به تکمیل نهایی سند در دفترخانه دارند؛
- ازنظر هزینه، سامانههای آنلاین اقتصادیترین انتخاب به شمار میآیند و هزینه بسیار پایینتری نسبت به بنگاه یا دفترخانه دریافت میکنند؛
- ازنظر اعتبار قانونی، دفترخانه اسناد رسمی بالاترین سطح اعتبار را دارد و سند رسمی آن بدون نیاز به دادگاه قابلاجراست؛
- انتخاب نهایی بسته به نوع معامله، بودجه، میزان ریسک و نیاز به اعتبار قانونی متفاوت است و هر فرد باید براساس شرایط خود مناسبترین روش را برگزیند.
املاین نهتنها امکان تنظیم قراردادهای رسمی و قانونی را فراهم میکند، بلکه خدمات پرداخت آنلاین، تضمین اجارهبها و داوری تخصصی را هم ارائه میدهد. با املاین میتوانید با خیال راحت قرارداد اجاره خود را منعقد و از مشکلات حقوقی احتمالی پیشگیری کنید. این پلتفرم با فراهمکردن نظارت حقوقی، احراز هویت و نسخه دیجیتال قرارداد، سطح اطمینان شما را در معاملات ملکی به حداکثر میرساند و آسودگی خاطر را برای مستأجر و مالک فراهم میکند. برای بهرهمندی از خدمات کامل املاین و انعقاد قرارداد اجاره رسمی، همین امروز وارد املاین شوید و اولین قرارداد اجاره خود را امن و آسان منعقد کنید.
سوالات متداول
هزینه نوشتن مبایعهنامه در بنگاه چقدر است؟
معمولاً ۰.۲۵٪ از ارزش ملک از هر طرف معامله دریافت میشود و ۹٪ مالیات بر ارزش افزوده هم به آن اضافه میشود.
آیا تنظیم قرارداد در دفترخانه ارزانتر است یا گرانتر؟
دفترخانه معمولاً گرانتر است؛ زیرا علاوهبر حقالتحریر، هزینه اوراق، مالیات و استعلامها هم دریافت میشود.
هزینه تنظیم قرارداد آنلاین چقدر است؟
بسته به پلتفرم متفاوت است؛ اما معمولاً بسیار کمتر از بنگاه و دفترخانه است و در برخی سامانهها مانند املاین حداقل کمیسیون دریافت میشود.
بهترین روش تنظیم قرارداد برای جلوگیری از دعوا کدام است؟
ثبت قرارداد در دفترخانه اسناد رسمی مطمئنترین روش است؛ زیرا سند رسمی بیشترین اعتبار حقوقی و قابلیت اجرا را دارد.
